سه شنبه 21 تیر 1384

نهادهای اجتماعی [مقاله , ]

تاکنون کما بیش راجع به چیستی و هستی سازمان های غیر دولتی و نقش ویژۀ آنها در معادلات جهانی امروز به اجمال سخن گفتیم. اشاره کردیم که چنین نهادهائی در هر کشور و منطقه ای از جهان که باشند مستقل از دولت متبوع شان اما نه در مقابله و عناد با آن عمل می کنند؛ و اینکه گرچه به عنوان نهاد جدیدی از قدرت در عرصۀ امروزین پای می نهند اما اصولاً برنامه ای سیاسی برای تغییر نهاد های قدرت موجود به نفع خودشان ندارند. به طور کلی، بنیان های اجتماعی را می توان به سه بخش: دولتی، خصوصی و مدنی تقسیم بندی نمود که سازمان های غیر دولتی (دست کم آنچنان که در این نوشته مورد بررسی قرار می گیرند) در دستۀ سوم جای می گیرند.

نهادهای اجتماعی

تاکنون کما بیش راجع به چیستی و هستی سازمان های غیر دولتی و نقش ویژۀ آنها در معادلات جهانی امروز به اجمال سخن گفتیم. اشاره کردیم که چنین نهادهائی در هر کشور و منطقه ای از جهان که باشند مستقل از دولت متبوع شان اما نه در مقابله و عناد با آن عمل می کنند؛ و اینکه گرچه به عنوان نهاد جدیدی از قدرت در عرصۀ امروزین پای می نهند اما اصولاً برنامه ای سیاسی برای تغییر نهاد های قدرت موجود به نفع خودشان ندارند. به طور کلی، بنیان های اجتماعی را می توان به سه بخش: دولتی، خصوصی و مدنی تقسیم بندی نمود که سازمان های غیر دولتی (دست کم آنچنان که در این نوشته مورد بررسی قرار می گیرند) در دستۀ سوم جای می گیرند. حوزۀ عمل مؤسسات مورد بحث ممکن است در سطوح محلی، ملی و یا بین المللی باشد و اما در همان حال حوزۀ مفهومی کارشان از ابعاد مکانی خارج است؛ سه سازمان مختلف ممکن است در سه منطقۀ محلی، کشوری ویا فراملی در جهتی مشخص و یکسانی درپی تحقق هدفی مشترک باشند. همین خاصیت جالب، به طور ضمنی لزوم وابستگی چنین نهادهائی را به ابعاد جغرافیائی و یا هرگونه مناسبت های فرهنگی که مشخصاً برای گروه خاصی از مردم جهان از حیث قومی، قبیله ای، نژادی و غیره تعبیه شده باشند، نفی می نماید. در نتیجه، سازمان های غیر دولتی به تعبیری که تا به حال در این نوشته بدان اشاره شده است را می توان اصلی ترین بنیان برای شکل گیری نهادهای اجتماعی در انجمن جهانی دنیای امروز دانست. این درست به همان مفهومی است که از بنیان های اجتماعی در کتاب های درسی مدنی در مورد جامعۀ ملی ارائه می شد: " خانواده کوچک ترین بنیان اجتماعی در یک جامعه محسوب می شود". به همین قیاس سازمان های غیر دولتی را می توان به عنوان اصلی ترین نهادهای اجتماعی در انجمن جهانی دربرگیرنده شان بازشناسی کرد. با این تعبیر است که می پذیریم، چنین نهادهائی باید توان پاسخگوئی به نیازهای جامعۀ مادر را داشته باشند. در این بخش اجمالاً به توضیح اندیشگاه ها به عنوان یکی از اعضای توانمند خانوادۀ نهاد های اجتماعی پرداخته می شود. همچنین، وضعیت نهاد های اجتماعی در ایران به اختصار و در زیر بخش مربوطه اش مورد شرح قرار می گیرد:
روش های مدیریتی و سازمانی ارائه شده در نوشتۀ حاضر برای شکل دهی و یا توانمند سازی سازمان های غیر دولتی به طور عام و با توجه به هستی معنائی آنان به عنوان نهادهای اجتماعی سازندۀ جامعۀ مورد بحث شان چه در سطح محلی و ملی و چه در میدان بین المللی تهیه شده اند. تمامی مفاهیم مطرح شده در اینجا برای انواع سازمان های غیر دولتی که به شکل انتفاعی و یا غیر انتفاعی به ارائۀ مشاوره یا تولید دانش و نشر و گسترس آن مشغول اند و حتی برخی از سازمان های خصوصی قابل استفاده می باشند. در تمامی بخش های نوشتۀ حاضر، هدف کلی تشریح ملزومات ورود و حضور در صحنۀ بین المللی و مهیا نمودن شرایط سازمانی لازم برای مشارکت در این بازی جهانی است. به همین جهت، بسیاری از سازمان های غیر دولتی فعال در ایران و سایر کشورهائی که مانند افغانستان و تاجیکستان از حیث زبانی امکان برقراری ارتباط با این مجوعه را دارند، نیز می توانند با تطبیق مستندات و ساختار موجودشان با مطالب ارائه شده به بازنگری ساختاری سازمان خود بپردازند. بی تردید همین خصوصیت برای سایر فارسی زبانان ساکن در سراسر دنیا نیز برقرار خواهد بود.

وضعیت نهاد های اجتماعی در ایران


اگر چه سازمان های غیر دولتی و فعالیت هاشان در ایران از سابقۀ دیرینه ای برخوردار است اما برد و وسعت عملکرد آنها هنوز دارای محدودیت های فراوانی است. ساده تر اینکه، چنین سازمان هائی در ایران بیشتر در قالب نهادهای غیر انتفاعی و مؤسسات خیرخواهانه و البته بیشتر در سطوح محلی و یا ملی مشغول به فعالیت می باشند که این مطلب از دو جهت اصلی محدود کنندۀ فعالیت های آنان خواهد بود. اول اینکه به حسب محدود بودن در قالب های درون مرزی، امکان رشد و تکاپوی آنها در انجمن جهانی که در واقع به آن متعلق می باشند، به وجود نمی آید و این خود موجبات محرومیت های متعددی را هم از حیث مالی و هم از جهت اطلاعاتی فراهم می آورد. به علاوه خاصیت اصلی چنین نهادهائی که همسوئی آنان با خواهران سازمانی خود در سراسر دنیا در جهت رفع مشکلات بشری می باشد از میان خواهد رفت.

دومین عامل محدود کنندۀ مربوط به بسندگی سازمان های غیر دولتی به حیطۀ موضوعات خیرخواهانه، حذف نقش محوری آنان به عنوان نهادهای اجتماعی سازندۀ انجمن جهانی در نمای کلی و در مقیاس کوچک تری، جامعۀ ملی و محلی خویش است. به این معنا که ساختار نوینی که قرار است به ادارۀ انجمن جهانی نه از طریق دولت ها و ابزارهای دراختیارآنها از جمله ارتش، تسلیحات و یا سیاست بازی های تمامیت خواهانه شان، بلکه از راه صلح جویانه و مسالمت آمیزی که درگروی مشارکت مردمی در سراسر دنیا و در نتیجه انتفاع سراسری است بپردازد، قادر نخواهد بود به درستی انجام وظیفه نماید. چراکه نهادهای خیرخواهانه، یا هوادار حقوق بشر، تشویق کنندگان حفاظت از محیط زیست، یا آن دسته از سازمان هائی که به احقاق خواست ها و حقوق اقلیت های قومی، مذهبی و یا کودکان بی سرپرست، زنان تحت ستم قرارگرفته و از این دست می پردازند، تنها نهادهای لازم برای ادارۀ امور جهان در جهت آسایش و امنیت ساکنان آن نیستند. آرامش، آسایش و امنیت عمومی بیش از هر چیز در گروی مشارکت عمومی است و چنین امری تنها در سایۀ روشنگری و آموزش به افراد جامعه حاصل می گردد. اینجاست که اهمیت وجودی سایر انواع سازمان های غیر دولتی از جمله آموزشگاه ها، پژوهشکده ها و اندیشگاه ها رخ می نماید.

 

 

 

نوشته شده توسط فرنود حسنی در  سه شنبه 21 تیر 1384  و ساعت 06:07 ق.ظ

ویرایش شده در -  و ساعت -

(نظر

 


مطالب پیشین...

  دعوت به همکاری علمی و أموزشی در ماهنامه عصر فناوری اطلاعات

 

  صورتجلسه اولین جلسه "شبكه گفتمان توسعه"

  طرح ایجاد شورای الکترونیکی از طرف محمود حاجلی

  طرح كارگروه IT و جوانان منتظر تصویب شورای عالی فناوری اطلاعات است

  لزوم راه اندازی کارگروه مجدد جوانان در حوزه فناوری اطلاعات و IT

  رایزنی‌های لازم برای راه‌اندازی مجدد کارگروه جوانان در کشور

  دبیرخانه‌ی شورای عالی فناوری اطلاعات مصوبات مربوط به WSIS را پیگیری می‌كند

  کنفرانس بین المللی جوانان خاورمیانه و آفریقا

  تبریک نوروزی

  همایش ارزیابی ملی دومین اجلاس جهانی سران درباره‌ی جامعه‌ی اطلاعاتی

  معرفی ماهنامه تخصصی عصر فناوری اطلاعات

  فعالیتهای WSIS در 2006

  یادها و خاطرها در تونس با دکتر و شیرین عبادی

  با پایان یافتن اجلاس تونس؛ فعالیت‌های كارگروه جوانان WSIS هنوز ادامه دارد

وبلاگ ما ...

  صفحه اصلی

  ارسال ایمیل


بایگانی ...

 نویسندگان

فرنود حسنی (81)
محمود حاجیلی (96)


موضوعات

خبر (78)
مقاله (33)
درباره ما (12)
گزارش ها (6)
صورت جلسات (5)
تماس با ما (1)
سازمان های همکار (1)
سایت های مرتبط (2)
درباره اجلاس (34)
دیدگاه (5)


 آرشیو

مهر 1386 (1)
اسفند 1385 (1)
بهمن 1385 (1)
آبان 1385 (2)
مهر 1385 (2)
مرداد 1385 (1)
اردیبهشت 1385 (1)
اسفند 1384 (2)
بهمن 1384 (2)
آذر 1384 (4)
آبان 1384 (4)
مهر 1384 (9)
شهریور 1384 (11)
مرداد 1384 (9)
تیر 1384 (12)
خرداد 1384 (33)
اردیبهشت 1384 (30)
فروردین 1384 (23)
اسفند 1383 (14)
بهمن 1383 (15)


صفحات

 

 

لینكستان ...

  مدیریت فناوری اطلاعات(۲)

  ماهنامه عصر فناوری اطلاعات

  آی تی نویس

  دانشجویان و جامعه اطلاعاتی

  جامعه اطلاعاتی و ایران

  وبلاگ استاد شکر خواه

  پورتال مدیریت فناوری اطلاعات

  منبع مقالات IT

  بازرگانی و بازرگانی الکترونیک

  رادیو جوان

  توسعه دانایی محور

  ایران و جامعه اطلاعاتی

  ایران گلوبال

  انجمن IT جوانان کشور

  آینده نگر

  سایت رسمی ایران و جامعه اطلاعاتی

  مدیریت فناوری اطلاعات

 

لینكدونی ...

آزادی اطلاعات و حق دسترسی؛ بنیان دموكراسی (-)
اطلاعات، جامعه اطلاعاتی و ساختارهای معرفتی (-)
آزادی اطلاعات و حق دسترسی؛ بنیان دموكراسی (-)
جامعه اطلاعاتی؛ چالش‌ها و فرصت‌ها (-)
چگونه یک برنامه بازاریابی بنویسیم؟ (-)
توسعه زیر ساختی آموزش در جامعه داناْْیی محور(بخش دوم) (-)
توسعه زیر ساختی آموزش در جامعه دانایی محور(بخش اول) (-)
آموزش در هزاره سوم آموزش مکانیکی- آموزش دینامیکی (-)
نقش آموزش در توسعه اطلاعاتی جامعه دانش مدار 1 (-)
پویایی سیستم های آموزش عالی از ملزومات جامعه دانایی محور است (-)
آرشیو لینكدونی

 

جستجو ...

جستجو در بلاگ

 

خبرنامه ...

 

آمار وبلاگ...

بازدید های امروز :

بازدید های دیروز :

كل مطالب :

كل نظرها :

كل بازدید ها :



شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic